Οι προσδιορισμοί μπορεί να είναι ονοματικοί ή επιρρηματικοί.
Οι ονοματικοί αναφέρονται σε έναν άλλο όρο της πρότασης που είναι όνομα,ενώ οι επιρρηματικοί αναφέρονται σε έναν ρηματικό τύπο.
ΟΝΟΜΑΤΙΚΟΙ:
Τους διακρίνουμε σε ομοιόπτωτους και εττερόπτωτους.
Ομοιόπτωτοι είναι οι προσδιορισμοί που βρίσκονται στην ίδια πτώση με τον προσδιοριζόμενο όρο,ενώ οι εττερόπτωτοι δεν έχουν την ίδια πτώση με τον προσδιοριζόμενο όρο.
2)Αν ο ομοιόπτωτος προσδιορισμός είναι ουσιαστικό,τότε είναι παράθεση ή επεξήγηση.
Ο γλύπτης είναι ένα ουσιαστικό,που προσδιορίζει το υποκείμενο του ρήματος Σωκράτης.Ο Σωκράτης είναι μια ειδική έννοια , ενώ ο γλύπτης μια γενική έννοια. Παρατηρώ ,λοιπόν,ότι στη παράθεση περνώ από το ειδικό(Σωκράτης) στο γενικό (γλύπτης).
Ο Λύσανδρος είναι ένα ουσιαστικό που προσδιορίζει το υποκείμενο του ρήματος ναύαρχος.Ο ναύαρχος είναι μια γενική έννοια ,ενώ ο Λύσανδρος μια ειδική έννοια. Παρατηρώ ,λοιπόν ,ότι στην επεξήγηση περνώ από το γενικό(ναύαρχος) στο ειδικό(Λύσανδρος).
Οι ονοματικοί αναφέρονται σε έναν άλλο όρο της πρότασης που είναι όνομα,ενώ οι επιρρηματικοί αναφέρονται σε έναν ρηματικό τύπο.
ΟΝΟΜΑΤΙΚΟΙ:
Τους διακρίνουμε σε ομοιόπτωτους και εττερόπτωτους.
Ομοιόπτωτοι είναι οι προσδιορισμοί που βρίσκονται στην ίδια πτώση με τον προσδιοριζόμενο όρο,ενώ οι εττερόπτωτοι δεν έχουν την ίδια πτώση με τον προσδιοριζόμενο όρο.
1)Αν ο ομοιόπτωτος προσδιορισμός είναι επίθετο,τότε σίγουρα είναι επιθετικός ή κατηγορηματικός προσδιορισμός.
- Επιθετικός:Ο επιθετικός προσδιορισμός δίνει στο όνομα μια μόνιμη ιδιότητα.Για να αναγνωρίσω εύκολα τον επιθετικό προσδιορισμό μπορώ να ελέγξω το άρθρο,σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα.
έχει άρθρο έχει άρθρο
δεν έχει άρθρο δεν έχει άρθρο
έχει άρθρο δεν έχει άρθρο
- Κατηγορηματικός:Ο κατηγορηματικός προσδιορισμός δίνει στο όνομα μια παροδική ιδιότητα.Ο κατηγορηματικός προσδιορισμός συνήθως δεν έχει άρθρο,αλλά έχει η προσδιοριζόμενη λέξη.Οι πιο συνηθισμένες λέξεις που χρησιμοποιούνται ως κατηγορηματικοί προσδιορισμοί,όταν είναι άναρθρες, είναι οι εξής: πᾶς,ἅπας,σύμπας,ὅλος,ἄκρος,μέσος,ἔσχατος,αὐτός,μόνος,ἕκαστος.
2)Αν ο ομοιόπτωτος προσδιορισμός είναι ουσιαστικό,τότε είναι παράθεση ή επεξήγηση.
- Παράθεση:το ουσιαστικό που τοποθετείται κοντά σε ένα άλλο ουσιαστικό ως ονοματικός ομοιόπτωτος προσδιορισμός και που παραθέτει-προσθέτει στον όρο τον οποίο προσδιορίζει ένα κύριο και γνωστό γνώρισμα.Είναι μια γενική έννοια,ενώ το ουσιαστικό που προσδιορίζει είναι μια ειδική έννοια.
Ο γλύπτης είναι ένα ουσιαστικό,που προσδιορίζει το υποκείμενο του ρήματος Σωκράτης.Ο Σωκράτης είναι μια ειδική έννοια , ενώ ο γλύπτης μια γενική έννοια. Παρατηρώ ,λοιπόν,ότι στη παράθεση περνώ από το ειδικό(Σωκράτης) στο γενικό (γλύπτης).
- Επεξήγηση:το ουσιαστικό που τοποθετείται κοντά σε ένα άλλο ουσιαστικό ως ονοματικός ομοιόπτωτος προσδιορισμός και που επεξηγεί τον όρο τον οποίο προσδιορίζει, τον εξηγεί περισσότερο.Είναι μια μερική έννοια, ενώ το ουσιαστικό που προσδιορίζει είναι μια γενική έννοια.
Ο Λύσανδρος είναι ένα ουσιαστικό που προσδιορίζει το υποκείμενο του ρήματος ναύαρχος.Ο ναύαρχος είναι μια γενική έννοια ,ενώ ο Λύσανδρος μια ειδική έννοια. Παρατηρώ ,λοιπόν ,ότι στην επεξήγηση περνώ από το γενικό(ναύαρχος) στο ειδικό(Λύσανδρος).
